Krank Mili Flanşı

Kompresör krank mili flanşı nedir?

Kompresör; dişli, kayış-kasnak veya kaplin üzerinden tahrik edilir. Bu tahrikin krank miline merkezli ulaşmasını sağlayan ara eleman krank mili flanşıdır. Flanş genellikle dökme demir veya çelik gövdelidir; merkezleme (pilot) çapı, cıvata deliği çemberi, keçe yuvası ve çoğu tipte ön yatak yuvası içerir.

Basınç üreten bir parça olmasa da kompresörün ömrünü belirler. Merkezlemesi bozulmuş veya oturma yüzeyi aşınmış bir flanş; eksen kaçıklığı, yatak yüklenmesi, keçe kaçağı ve kompresörün komple hasarı ile sonuçlanır. Ürün grubumuzda 26 15 12, 11 23 13, 21 02 13, 16 08 13 ve 11 22 13 gibi kompresör tipine özel seçenekler bulunur.

Kompresör krank mili flanşının görevleri nelerdir?

Flanş birbirine bağlı birkaç işlevi birlikte yürütür; teşhiste hangisinin bozulduğunu ayırmak gerekir.

• Tork aktarımı: Motor tahrikinden gelen momenti dişli, kasnak veya kaplin üzerinden krank miline iletir; darbeli yüklere karşı dayanım sağlar.
• Merkezleme: Pilot çapı krank milini gövdeye ve tahrik elemanına göre eksende tutar. Merkezleme kaybı titreşim ve düzensiz yatak aşınması doğurur.
• Yatak yuvası taşıma: Çoğu tipte tahrik tarafı yatağı veya burcu flanş yuvasına oturur; yuva ölçüsü sıkı geçme değerini belirler.
• Sızdırmazlık: Keçenin oturduğu yüzey ve gövdeye bakan conta yüzeyi flanş üzerindedir; yağ kaçağının ilk noktası burasıdır.
• Eksenel konumlandırma: Krank milinin boyuna boşluğunu sınırlar; aşırı boşluk piston-silindir hizasını bozar.

Kompresör krank mili flanşı arızasının belirtileri nelerdir?

Flanş arızası genellikle yağ kaçağı, titreşim veya tahrik gürültüsü şeklinde ortaya çıkar:

• Tahrik tarafından yağ kaçağı: Flanş çevresinde tozla karışmış çamursu birikinti. Keçe yenilendiği halde kaçağın tekrarlaması yuva ovalliğine işaret eder.
• Rölantide metalik tıkırtı: Cıvata gevşemesi veya pilot çap aşınmasıyla flanşın oynaması; devir değiştikçe artıp azalan ses.
• Kompresör titreşimi: Eksen kaçıklığı nedeniyle gövdede titreşim, ayak ve braketlerde çatlak.
• Tahrik elemanı aşınması: Kayışın tek tarafa yatması; dişli tahrikte anormal diş gürültüsü.
• Basıncın geç dolması: Sürtünme artışıyla verim düşmesi, depo dolum süresinin uzaması.
• Cıvata kopması: Yorulmaya bağlı kopma, deliklerde büyüme, ısınmaya bağlı renk değişimi.

Kompresör krank mili flanşı nasıl kontrol edilir?

Kontrol iki aşamalıdır: araç üzerinde ön muayene, sökülmüş parçada ölçümlü muayene. Başlamadan motor durdurulmalı ve hava deposu boşaltılmalıdır.

Araç üzerinde: Flanş çevresini temizleyip motoru kısa süre çalıştırın ve sızıntının nereden başladığını gözleyin. Cıvataların tamamının mevcut ve sıkı olduğunu doğrulayın. Tahrik elemanını el ile radyal ve eksenel zorlayın; hissedilir boşluk flanş ya da yatak arızasına işarettir.

Sökülmüş parçada: Flanşı yıkayın; conta yüzeyinde çizik ve oyulma, keçe yuvasında basamak izi, pilot çapta parlama olup olmadığına bakın. Keçe ve yatak yuvası çapını iç çap komparatörüyle iki eksende ölçüp ovalliği belirleyin. Düzlemselliği gönye ve sentil ile kontrol edin, delik çevrelerini çatlak açısından inceleyin. Aşınma sınırları tipe göre değişir; genel bir sayı değil, güncel OE servis kılavuzundaki değerler esas alınmalıdır.

Değişimde nelere dikkat edilmelidir?

Flanş değişimi, sızdırmazlık ve merkezleme düzeninin yeniden kurulması demektir; aşağıdaki noktalar atlanırsa yeni parça da kısa sürede hasar görür.

• Conta ve keçe yenilenir: Sökülen conta ile krank mili keçesi tekrar kullanılmaz; uygun conta takımı ile birlikte değişim yapılır.
• Yüzey temizliği: Oturma yüzeyleri eski conta kalıntısından arındırılmalı, kazıma sırasında çizilmemelidir.
• Keçe montajı: Keçe dudağı yağ tarafına bakacak şekilde uygun mandrenle eksende çakılmalı, çekiç darbesi uygulanmamalıdır.
• Sıkma düzeni: Cıvatalar çapraz sırayla ve kademeli sıkılır. Tork tipe göre değişir; kesin değer için güncel OE servis kılavuzu esastır.
• Boşluk ve dönüş: Eksenel boşluk komparatörle ölçülmeli, kompresör el ile döndürüldüğünde sıkışma olmamalıdır.
• Hiza ve hatlar: Kasnak hizası kontrol edilmeli; yağ besleme hattı temiz, hava çıkış hattı tıkanmamış olmalıdır.

Kompresör krank mili flanşı seçimi nasıl yapılır?

Krank mili flanşı kompresörün iç ölçülerine göre üretilir; aynı markanın farklı tiplerinde bile ölçüler değişir. Bu nedenle seçim marka üzerinden değil, kompresör tip numarası ve OE numarası üzerinden yapılmalıdır. Gövde etiketi veya döküm numarası en güvenilir referanstır; Wabco, Knorr-Bremse, Bendix, Mercedes-Benz, MAN, Volvo, DAF ve Iveco uygulamalarında eşleştirme OE numarasıyla yapılır.

Doğrulanacak kriterler; pilot çapı, cıvata çemberi ve delik sayısı, keçe yuvası, yatak yuvası, flanş kalınlığı ve tahrik tipidir. Biri uyumsuzsa parça takılabilir görünse dahi kısa sürede kaçak veya titreşim üretir.

Bakım ve ömür

Krank mili flanşının ayrı bir değişim aralığı yoktur; normal koşullarda kompresörün revizyon periyoduna kadar dayanır. Ömrünü belirleyen etkenler yağlama kalitesi, tahrik hizası ve montaj torkunun doğruluğudur. Yağ değişimi geciken ve yoğun toz altında çalışan araçlarda flanş bölgesindeki keçe ve yatak daha hızlı yorulur.

Periyodik bakımda flanş çevresinin kaçak kontrolü, cıvata sıkılığı ve tahrik elemanındaki boşluk kontrol edilmelidir. Revizyonda flanş sökülüp ölçülmeli, keçe ve conta yenilenmelidir. Yatak yuvası aşınmış veya delikleri ovalleşmiş flanşlar onarılmaya çalışılmamalıdır. Yağ kaçağı her zaman flanş kaynaklı değildir; tıkalı hava çıkış hattı, yıpranmış segmanlar veya doymuş kurutucu kartuşu da aynı belirtiyi üretir.

VADEN kompresör krank mili flanşı

VADEN, havalı fren kompresörü üreticisi olarak kompresör parçalarını kendi tasarım ve üretim tecrübesiyle geliştirir. Krank mili flanşı grubumuzda ağır ticari araç, otobüs ve iş makinesi uygulamalarına yönelik tek ve çift silindirli kompresör tiplerine uygun seçenekler bulunur. Kataloğumuzdan kompresör tip numarası veya OE numarası ile arama yaparak uyumlu flanşı seçebilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Kompresör krank mili flanşı ne işe yarar?
Havalı fren kompresörünün krank milini motor tahrikine bağlar; tahrikten gelen torku krank miline iletirken krank milini gövdeye göre merkezler, tahrik tarafındaki yatak ve keçe yuvasını taşır ve krank milinin eksenel boşluğunu sınırlar. Merkezleme, sızdırmazlık ve yük aktarma görevlerini aynı anda üstlendiği için kompresör ömrünü doğrudan etkiler.

Krank mili flanşı arızalandığını nasıl anlarım?
En tipik belirti kompresörün tahrik tarafında tekrarlayan yağ kaçağıdır; keçe yenilendiği halde kaçak devam ediyorsa yuva ovalleşmiş olabilir. Bunun yanında rölantide devirle değişen metalik tıkırtı, kompresör gövdesinde titreşim, braketlerde çatlak, kayışın tek tarafa yatması, dişli tahrikte anormal gürültü ve hava deposunun geç dolması flanş kaynaklı arızaya işaret eder.

Krank mili flanşı değişiminde tork değeri kaçtır?
Sıkma torku kompresör tipine ve cıvata ölçüsüne göre değişir, tek bir genel değer verilemez. Cıvatalar her zaman çapraz sırayla ve kademeli olarak sıkılmalı, kesin tork değeri için aracın ve kompresörün güncel OE servis kılavuzu esas alınmalıdır. Montaj sonrası krank milinin eksenel boşluğu komparatörle doğrulanmalıdır.

Doğru krank mili flanşını nasıl seçerim?
Seçim marka üzerinden değil, kompresör tip numarası ve OE numarası üzerinden yapılmalıdır; gövde etiketi veya döküm numarası en güvenilir referanstır. Pilot çapı, cıvata deliği çemberi ve delik sayısı, keçe yuvası ölçüsü, yatak yuvası ölçüsü, flanş kalınlığı ve tahrik tipi (dişli, kasnak, kaplin) doğrulanmalıdır. Bu kriterlerden biri uyumsuzsa parça takılsa bile kısa sürede kaçak veya titreşim üretir.

Aşınmış krank mili flanşı onarılabilir mi?
Yatak yuvası aşınmış, keçe yuvasında basamak oluşmuş, conta yüzeyi çukurlaşmış veya cıvata delikleri ovalleşmiş flanşların kaynak-işleme yoluyla onarılması önerilmez; ölçü ve merkezleme hassasiyeti geri kazanılamaz. Bu durumdaki flanş yenisiyle değiştirilmeli, değişimde conta ve krank mili keçesi de mutlaka yenilenmelidir.

İlgili teknik rehber: Kompresör Krank Mili & Tahrik Grubu: Arıza Belirtileri, Değişim ve Bakım